30.07.2020, 06:36

Faiz sebep, enflasyon neticedir...

Enflasyon mal ve hizmetlerin fiyatlarının genel seviyesinde yaşanan artışları, enflasyon oranı ise bu artışın hızını ifade eder. Dikkat edilmesi gereken nokta ise enflasyonun düşmesi fiyatların düşmesini değil, daha yavaş artıyor olmasını ifade eder.

Enflasyon patikasında amaç fiyat istikrarının sağlanmasıdır. Fiyat istikrarı bireyler ve yatırımcıların kararlarını alırken geleceğe dair belirsizlik yaşamayacakları ölçüde düşük ve istikrarlı enflasyon haddini tanımlar. Gelişmiş ülkelerde %3 gelişmekte olan ülkelerde ise %5 bandını fiyat istikrarı olarak kabul edebiliriz.

Fiyat istikrarının sağlandığı tüketim ve yatırım kararları ertelenmez. Haliyle üretim ve istihdam artmaya devam eder. Ayrıca gelecek belirsizliği olmadığından tasarruf sahipleri ilave risk primi talep etmez haliyle faizler de düşüktür. Faizlerin düşüklüğü yatırımlara krediler kanalı ile de etki eder.

Toplam arz, toplam talebin artış hızına yetişemezse enflasyon talep kaynaklı olarak artar. Merkez Bankası bu durumun önüne faizi yükselterek geçmeye çalışır. Faizler yükselince toplam talep gerileyecektir. Firmaların üretim maliyetleri artar ve böylece toplam arz azalırsa bu durumda da enflasyon maliyet kaynaklı artar.

Haziran ayı itibariyle ülkemizde enflasyon %12,62 seviyesinde. Bu enflasyona talep kaynaklı koşullar düşüş yönünde katkı sunarken, döviz kuru kaynaklı üretim maliyetlerindeki artışlar yukarı yönlü etki yapmaktadır.

Ülkemizin üretim yapısında ithal girdilerin ağırlığı fazladır ayrıca tüketim malları ithalatını da işin içine sokarsak ithalatın seviyesi daha da genişler ancak bu ithalatı karşılayacak ihracatımız ise yoktur. Dolayısı ile döviz kurlarında yaşanan değişimlerin ithalat fiyatları yoluyla enflasyon üzerindeki etkisi giderek artmaktadır.

Bu noktada belirli kesimler, Cumhurbaşkanımızın “faiz sebep enflasyon neticedir” sözüne karşı çıkarak şöyle “faizleri artırmalıyız ki döviz çıkışı dursun ve kurlardaki artışın önüne geçilsin!” Ancak yanılıyorlar. Gelin size neden yanıldıklarını anlatayım.

Döviz kurlarında yaşanan artışlar enflasyonu artırsın ve hikaye yukarıdaki gibi olsun, Merkez Bankası faizleri artırsın. Bu durum kısa dönemde etkili olabilir. Ancak yüksek faiz yurtdışından ülkeye sıcak para girişini özendireceğinden böylece enflasyonun temel sebebi olan ithalat daha da artış yaşayacak yerli üretici, maliyetlere katlanmaktansa yurtdışından ithalat ettiği girdilerle üretimini sürdürecektir.

Ama böylece enflasyonun sebebi olan ithalat bağımlılığını sözümona engellemek adına faizlerin yükseltilmesi yüksek faiz – yüksek cari açık – artan ithalat bağımlılığı sarmalına dönüşecektir.

Gördünüz mü faiz sebep enflasyon neticedir!

Bu durumdan kurtulmanın yolu yerli üretimi özendirmek, ihracatı teşvik etmek, AR-GE çalışmalarını desteklemek, verimlilik artırıcı ve rekabetin sürdürülebilir olmasını sağlayacak uygulamalar ve ücret katılıkları ile mal/işgücü piyasasındaki aksaklıkları ortadan kaldıracak politikaları uygulamaktır. Bu döngünün çıkış noktası da faizlerin düşük tutulması ve böylece ekonomideki tasarrufların krediler kanalı ile yatırım harcamalarına aktarılmasından geçer.

Ülkemizin son yıllarda uygulanan ihracat odaklı büyüme stratejisinin temeli budur. Bu sürece Merkez Bankası yürüttüğü para politikası ile destek olmaktadır. Nitekim Mart ve Nisan aylarında enflasyon tahmininde aşağı yönlü olmasından dolayı politika faizinde 200 baz puan indirime gidilmiştir. Ancak Mayıs ayında salgın sürecinden dolayı üretim ve satışlarda yaşanan düşüşler maliyet artışlarına sebep vererek enflasyonda yukarı yönlü riske mahal verdiğinden politika faizinde ölçülü şekilde 50 baz puan indirime gidilmiştir.

Nihayetinde 23 Temmuz 2020 günlü Para Politikası kurulu toplantısında belirtildiği gibi talep koşullarının enflasyon üzerinde sınırlayıcı etkisi olmasına karşın maliyet kaynaklı risklerden dolayı ise politika faizini sabit bırakılmıştır.

Tekrar etmekte fayda var, faiz sebep enflasyon neticedir!

Bu vesile ile tüm İslam aleminin Kurban Bayramının mübarek olmasını temenni ediyor, sağlık, sıhhat ve huzur dolu günler diliyorum.

Yorumlar (2)
cCc 1 hafta önce
Kalemine sağlık reis, yazılarının devamını beklıyoruz.
bayraktar82 1 hafta önce
böyle halk dilinde yazılar lazım bize işte ya, thmhaber böyle yazarlara yer verdiğiniz için teşekkürler, gökhan kardeşim sana da ayrıca teşekkürler..
26°
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 08 Ağustos 2020
İmsak 04:19
Güneş 06:00
Öğle 13:15
İkindi 17:07
Akşam 20:20
Yatsı 21:53
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 34 69
2. Trabzonspor 34 65
3. Beşiktaş 34 62
4. Sivasspor 34 60
5. Alanyaspor 34 57
6. Galatasaray 34 56
7. Fenerbahçe 34 53
8. Gaziantep FK 34 46
9. Antalyaspor 34 45
10. Kasımpaşa 34 43
11. Göztepe 34 42
12. Gençlerbirliği 34 36
13. Konyaspor 34 36
14. Denizlispor 34 35
15. Çaykur Rizespor 34 35
16. Malatyaspor 34 32
17. Kayserispor 34 32
18. Ankaragücü 34 32
Takımlar O P
1. Hatayspor 34 66
2. Erzurumspor 34 62
3. Adana Demirspor 34 61
4. Akhisar Bld.Spor 34 57
5. Fatih Karagümrük 34 56
6. Bursaspor 34 56
7. Altay 34 54
8. Keçiörengücü 34 50
9. Menemen Belediyespor 34 44
10. Giresunspor 34 44
11. Ümraniye 34 44
12. İstanbulspor 34 40
13. Balıkesirspor 34 38
14. Altınordu 34 37
15. Boluspor 34 33
16. Osmanlıspor 34 30
17. Adanaspor 34 21
18. Eskişehirspor 34 12
Takımlar O P
1. Liverpool 38 99
2. Man City 38 81
3. M. United 38 66
4. Chelsea 38 66
5. Leicester City 38 62
6. Tottenham 38 59
7. Wolverhampton 38 59
8. Arsenal 38 56
9. Sheffield United 38 54
10. Burnley 38 54
11. Southampton 38 52
12. Everton 38 49
13. Newcastle 38 44
14. Crystal Palace 38 43
15. Brighton 38 41
16. West Ham 38 39
17. Aston Villa 38 35
18. Bournemouth 38 34
19. Watford 38 34
20. Norwich City 38 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 87
2. Barcelona 38 82
3. Atletico Madrid 38 70
4. Sevilla 38 70
5. Villarreal 38 60
6. Real Sociedad 38 56
7. Granada 38 56
8. Getafe 38 54
9. Valencia 38 53
10. Osasuna 38 52
11. Athletic Bilbao 38 51
12. Levante 38 49
13. Real Valladolid 38 42
14. Eibar 38 42
15. Real Betis 38 41
16. Deportivo Alaves 38 39
17. Celta de Vigo 38 37
18. Leganés 38 36
19. Mallorca 38 33
20. Espanyol 38 25